Türkiye Kamuda Yapay Zekâ Kullanımı İçin 30 Pilot Projeyi Hayata Geçiriyor

Türkiye, kamu yönetiminde verimliliği artırmak ve dijital dönüşüm süreçlerini hızlandırmak amacıyla kapsamlı bir yapay zekâ stratejisini hayata geçiriyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinesinde yürütülen 2026-2030 Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı dâhilinde, kamu kurumlarında yeni bir dönem başlatılıyor. Açıklanan plan doğrultusunda ilk 12 aylık süreçte 10’dan fazla bakanlıkta en az 30 pilot yapay zekâ projesinin uygulamaya alınması hedefleniyor. Bu adım, devlet mekanizmasındaki iş süreçlerini optimize etmeyi ve kamu personelinin dijital yetkinliklerini artırmayı amaçlıyor.

Kamu Çalışanlarına Zorunlu Yapay Zekâ Eğitimi Geliyor

Eylem planının en temel bileşenlerinden birini kamu çalışanlarına yönelik zorunlu eğitim programları oluşturuyor. Devlet personeline, kurumların kendi insan kaynakları altyapıları üzerinden e-öğrenme yöntemiyle temel yapay zekâ okuryazarlığı dersleri verilecek. Eğitim süreci yalnızca videoların izlenmesiyle sınırlı kalmayacak; personelin derslerdeki başarı seviyeleri ve yetkinlik artışları düzenli olarak takip edilecek. Uygulamalı modülleri başarıyla tamamlayan çalışanlara, kazandıkları becerileri kanıtlayan seviye bazlı mikro sertifikalar takdim edilecek.

Hazırlanan eğitim müfredatında teknik becerilerin yanı sıra güvenlik ve etik konularına da geniş yer ayrılıyor. Kamu görevlilerinin üretken yapay zekâ araçlarını güvenli kullanması, kişisel verilerin korunması mevzuatına tam uyum sağlaması ve son dönemde giderek artan "derin sahte" (deepfake) içerikler ile yanlış bilgilere karşı farkındalık kazanması hedefleniyor. Bu sayede kamu veri güvenliğinin ihlal edilmesinin önüne geçilmesi planlanıyor.

Kurumlara Üst Düzey Yapay Zekâ Yöneticisi Atanacak

Kamudaki teknolojik dönüşümün dağınık bir yapıda ilerlememesi adına "tara-pilotla-ölçekle" adı verilen bir yönetişim modeli benimseniyor. Her kamu kurumunda süreçten sorumlu birim amiri veya doğrudan üst yönetime bağlı bir yapay zekâ sorumlusu görevlendirilecek. Görevlendirilen bu yöneticiler, kurum bünyesindeki yapay zekâ projelerini yönetmekle ve ilerleme raporlarını hazırlamakla sorumlu olacak. Ayrıca yöneticilerin atanmasının ardından tüm kurumların 12 hafta içinde kendi 3 yıllık yapay zekâ yol haritalarını ve yıllık hedeflerini tamamlaması gerekecek.

Kamudaki pilot projelerin başarısı, 6 ila 12 ay sürecek test aşamalarının ardından değerlendirilecek ve uygun görülen sistemler ülke genelinde ölçeklendirilecek.

e-Devlet Üzerinde Akıllı Kamu Hizmetleri Başlıyor

Projenin vatandaşlara doğrudan temas eden kısmında ise e-Devlet kapısı öne çıkıyor. İlgili yetkililerin paylaştığı bilgilere göre, e-Devlet platformu üzerinde kişiselleştirilmiş hizmet yönlendirmesi, evrak ve başvuru ön kontrolleri ile akıllı belge desteği sağlayan en az 5 farklı yapay zekâ destekli hizmet pilot olarak sunulacak. Öte yandan, kamu ihalelerine katılmak isteyen teknoloji firmaları için "teknogirişim belgesi" zorunluluğu getirilerek yerli teknoloji ekosisteminin desteklenmesi amaçlanıyor. Yüksek risk taşıyan veya kritik kararlar veren yapay zekâ sistemleri ise bağımsız denetim ve belgelendirme süreçlerine tabi tutulacak.

Sistemlerin getireceği kolaylıkların yanı sıra yetkililer ve uzmanlar, kamusal yapay zekâ kullanımının belli sınırlamaları olduğuna da dikkat çekiyor. Algoritmaların hata yapma riski, veri gizliliği ihlalleri ve kararların açıklanabilir olması zorunluluğu nedeniyle sistemlerin tamamen otonom çalışmayacağı, daima insan gözetimi altında tutulacağı vurgulanıyor. Kamudaki bu yeni dönüşüm hamlesiyle ilgili gelişmeleri aktaran kaynak detaylarında, projelerin aşamalı olarak tüm kurumlara yayılacağı belirtiliyor.