Haritada zor bulunan köyler: Türkiye'nin korunan yerleşimleri
UNESCO listesindeki Cumalıkızık'tan taş mimarisiyle korunan Adatepe'ye, gerçekten gidilebilen köyler ve neden özel oldukları.
"En güzel köy" listeleri çoğu zaman aynı fotoğrafların etrafında dönüyor. Buradaki ölçüt farklı: mimari dokusu resmen korunan, adı kayıtlı ve gerçekten ulaşılabilen yerleşimler.
UNESCO kaydı olanlar
- Cumalıkızık (Bursa): Osmanlı''nın kuruluş dönemine ait vakıf köyü. 2014''te "Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu''nun Doğuşu" başlığıyla UNESCO Dünya Mirası Listesi''ne girdi. 270''e yakın tarihi ev ayakta.
- Uçhisar ve Göreme (Nevşehir): Göreme Millî Parkı ve Kapadokya Kaya Siteleri kapsamında 1985''ten beri listede. Kayaya oyulmuş konutların bir bölümü hâlâ kullanımda.
Kentsel sit alanı ilan edilenler
- Adatepe (Çanakkale): Kaz Dağları eteğinde, taş evleri ve arnavut kaldırımı sokaklarıyla koruma altında. Zeytinyağı üretimi köyün ekonomisini hâlâ belirliyor.
- Yeşilyurt (Malatya) ve Yeşilyurt (Çanakkale): Aynı adı taşıyan iki köy de taş mimarisiyle tescilli. Çanakkale''deki, Adatepe''ye 10 dakika mesafede.
- Şirince (İzmir): Nüfus mübadelesi öncesinde Rum yerleşimi olan köyde 19. yüzyıl evleri restore edilerek korunuyor.
- Mustafapaşa / Sinasos (Nevşehir): Kapadokya''nın en iyi korunmuş taş işçiliği örnekleri burada.
Nasıl gidilir, ne zaman gidilir?
Bu köylerin çoğu il merkezine 30-60 dakika mesafede ve toplu taşımayla ulaşılabiliyor. En kalabalık dönem temmuz-ağustos; mimariyi görmek isteyenler için nisan-mayıs ve eylül-ekim hem daha sessiz hem fotoğraf için daha uygun.
Ziyaretçi olarak kural
Bu yerleşimlerin çoğu müze değil, insanların yaşadığı köyler. Avlulara izinsiz girmemek, pencerelerden fotoğraf çekmemek ve otopark alanları dışına araç bırakmamak, koruma statüsünün asıl teminatı. Tescilli yapıların listesini ve koruma durumunu Kültür ve Turizm Bakanlığı''nın envanterinden doğrulayabilirsin.