Ay'a inecek ilk kadın: Artemis programı nerede?

Ay yüzeyine bugüne kadar 12 insan ayak bastı; hepsi erkek, hepsi Apollo programı kapsamında ve sonuncusu 1972''de. NASA''nın Artemis programı bu tabloyu değiştirmeyi açık bir hedef olarak ilan etti: Ay''a inen ilk kadın ve ilk beyaz olmayan astronotu görevlendirmek.

Neden yarım asır ara verildi?

Apollo, Soğuk Savaş''ın olağanüstü bütçesiyle yürüyen bir programdı ve hedefine ulaştığında siyasi desteği hızla eridi. Sonraki elli yıl, alçak Dünya yörüngesine — mekiklere ve Uluslararası Uzay İstasyonu''na — odaklanmakla geçti.

Artemis nasıl işliyor?

• SLS: NASA''nın Ay görevleri için geliştirdiği ağır fırlatma roketi.
• Orion: Dört astronotu Ay çevresine taşıyan mürettebat kapsülü.
• İniş aracı: Astronotları Ay yörüngesinden yüzeye indirip geri getiren, ayrı fırlatılan araç. Programın en kritik ve en çok gecikmeye açık halkası bu.

Sıralama şöyle kurgulandı: insansız bir test uçuşu, ardından mürettebatlı bir Ay çevresi uçuşu, sonra yüzeye iniş görevi.

Neden bu kadar zor?

Apollo''dan farklı olarak Artemis, kısa bir ziyaret değil kalıcı varlık hedefliyor: güney kutbundaki sürekli gölgeli kraterlerde su buzu bulunduğu için iniş bölgeleri oraya planlanıyor. Su buzu hem içme suyu hem de yakıt (hidrojen ve oksijen) anlamına geliyor. Ancak kutup bölgesi, ekvatora göre çok daha zorlu bir iniş ve aydınlatma problemi yaratıyor.

Takvim neden kayıyor?

İniş aracının yörüngede yakıt ikmali yapması gerekiyor; bu, daha önce hiç tam ölçekte denenmemiş bir operasyon. Yeni nesil uzay giysilerinin geliştirilmesi de kritik yolun üzerinde. Bu yüzden ilan edilen tarihler defalarca güncellendi ve güncellenmeye devam ediyor.

Kesin olan tek şey: bir sonraki Ay yürüyüşü canlı yayınlandığında, kaskın içindeki isim büyük ihtimalle tarih kitaplarının ilk satırına yazılacak.